‘We zijn groot genoeg om efficiënt te kunnen werken’

Een uit de hand gelopen hobby. Zo noemen de broers Dirk en Klaas Mussche hun handel- en transportbedrijf dat ze runnen met hun twee andere broers Jan en Bert. Het begon dertig jaar geleden met de verkoop van pakjes hooi. “Veertigduizend kleine pakjes per jaar”, zegt Dirk. Het hooi oogsten ze van het grasland dat ze in gebruik hadden voor de mestafzet van hun vleeskalveren.
In 2010 schakelden ze over op het maken van in plastic verpakte balen stro. Die tip kregen ze van de familie Fuite, waarmee ze zakendeden op hun kalverbedrijven. Klaas houdt starters en Dirk rosés. Als de broers balen met gehakseld stro zouden maken, zou Fuite ze afnemen. Zogezegd, zo gedaan. Er werd een stationaire pers aangeschaft en een trommel met een zeef ertussen.
In 2017 hebben de broers het huidige pand op het industrieterrein in Staphorst betrokken. Hier kwamen moderne machines te staan en kon de strohandel verder groeien. Naast de strohandel was er op deze locatie ook voldoende ruimte voor hun wagenbouw en het stukgoedtransport: twee takken die ook bij het bedrijf horen. De verschillende activiteiten vullen elkaar mooi aan, stelt Dirk.

In plastic verpakt
Het verwerken van stro tot een in plastic verpakte baal gehakseld stro, lijkt een simpel proces. Toch komt er veel bij kijken om een product van hoge kwaliteit te leveren. Dit begint bij de inkoop van het stro. Van elke lading wordt een monster genomen zodat de broers weten wat ze ingekocht hebben. Afhankelijk van de kwaliteit wordt het stro verwerkt tot voerstro, voornamelijk voor de kalverhouderij, of strooisel voor bijvoorbeeld de kalkoenen- of paardenhouderij.
Vervolgens wordt het stro gehamerd. De meeste afnemers willen voor blanke kalveren een strolengte van 3 centimeter en een ijzergehalte onder de 50 ppm. Voor rosés wordt het stro grover gehamerd, tot een lengte van 5 centimeter. Na het hameren volgt het zeefproces. Dit is een belangrijke stap om het ijzergehalte laag te houden. Het schone stro wordt stofarm in een plastic zak geperst en dichtgemaakt. Wat overblijft, het stromeel, ondergaat nogmaals een zeefproces. De grovere delen worden ook in een zak geperst en doen dienst als strooisel voor bijvoorbeeld de ligboxen van koeien.
Wat overblijft is strogruis. Hiervan worden strokorrels geperst die bruikbaar zijn in diepstrooiselboxen en paardenstallen. Strokorrels nemen veel vocht op waardoor de ligboxen en stallen langdurig droog blijven. “We blijven boeren en dus zuinig”, lacht Klaas. “Van de grote strobalen die we inkopen, gebruiken we alles weer opnieuw, op het touw, de stenen en de zandbrokken na dan.”

Fors geïnvesteerd
In het productieproces is de laatste jaren fors geïnvesteerd. Vanaf de plaats waar de grote strobalen op de transportband naar de hamermolen worden gelegd, tot en met het verpakken van de pallets met 48 zakken van 20 kilo is het werkproces geautomatiseerd. Om wekelijks veertig tot vijftig vrachtwagens met stro de werf af te laten rijden, zijn slechts vier werknemers betrokken in de productiehal.
Klaas: “Vanuit onze oorsprong vinden we al snel dingen duur. Maar we hebben geleerd dat je niet moet kijken naar wat iets kost, maar wat iets opbrengt.” Een voorbeeld is de investering in een robotarm die de verpakte balen op een pallet stapelt. “Eerst deden we dat met de hand, maar dat is eentonig werk. Een machine kan dat sneller, gaat altijd door en heeft nooit vakantie. Dan kunnen onze werknemers weer ander werk doen”, zegt Dirk.
De broers zijn handig als het om techniek gaat. Voor het zelf ontwerpen van machines draaien ze de hand niet om, zoals de pers  die 300 kilo balen maakt. Bij verschillende leveranciers hebben ze offertes opgevraagd en de technische specificaties bekeken, om uiteindelijk te beslissen dat ze de machine beter zelf kunnen maken. “En hij werkt fantastisch”, zegt Klaas.

Lees het volledige artikel in vakblad De Kalverhouder die zaterdag 10 oktober verschenen is.