Aantal stalbranden daalt licht, maar moet nog lager

In totaal werden in 2025 41 stalbranden geregistreerd, waarbij bij elf branden dieren omkwamen. Daarbij stierven ruim 60.000 dieren, voornamelijk pluimvee. In 2024 ging het om 43 stalbranden en circa 62.800 omgekomen dieren. Hoewel het aantal branden met slachtoffers daalde van zestien naar elf, spreekt het Verbond van Verzekeraars.van een zorgwekkend beeld omdat het totaal aantal stalbranden nauwelijks afneemt.

Doelstelling bijna gehaald
De cijfers laten zien dat de sector wel stappen heeft gezet in het terugdringen van het aantal dierlijke slachtoffers. In 2020 kwamen bij zestien stalbranden nog ruim 108.000 dieren om. Over de periode 2021 tot en met 2025 ligt het gemiddelde rond de 60.000 dieren per jaar, waarmee de doelstelling van de overheid om het aantal slachtoffers te halveren grotendeels is bereikt. Volgens Ger Koopmans is dat een belangrijke ontwikkeling, maar nog onvoldoende. “Het aantal stalbranden moet verder omlaag. Een halvering in vijf jaar tijd is een stap vooruit, maar we zijn er nog niet,” aldus de voorzitter van LTO Nederland.

Oorzaken blijven gelijk
De belangrijkste oorzaken van stalbranden zijn al jaren onveranderd en liggen vooral bij falende elektrische installaties en werkzaamheden op het bedrijf. Nieuwe risico’s ontstaan door de toenemende toepassing van technieken zoals zonnepanelen en luchtwassers. Tegelijkertijd worden maatregelen als elektrakeuringen, betere isolatiematerialen en het scheiden van technische ruimtes steeds vaker toegepast. Volgens algemeen directeur Richard Weurding van het Verbond van Verzekeraars.ligt daar ook de sleutel tot verdere verbetering. Hij pleit al langer voor verplichte elektrakeuringen en een bredere brandveiligheidskeuring. “We zien dat elektra en werkzaamheden de grootste oorzaken zijn. Preventie via gerichte keuringen is daarom essentieel.”

Pleidooi voor verplichte keuringen
Het kabinet werkt momenteel aan de invoering van verplichte keuringen voor elektrische installaties en brandveiligheid op agrarische bedrijven. Het Verbond van Verzekeraars noemt deze stap van groot belang en dringt aan op snelle invoering. Ook Brandweer Nederland benadrukt het belang van preventieve maatregelen. Volgens portefeuillehouder Frank van Krieken is daar de meeste winst te behalen. “Wij komen zo snel mogelijk ter plaatse, maar zijn afhankelijk van de maatregelen die vooraf zijn genomen. Alleen daarmee kunnen slachtoffers en schade worden beperkt.”

Sector zet in op preventie
De aanpak van stalbranden is een gezamenlijke inspanning van sectorpartijen, overheid en maatschappelijke organisaties. Naast het Verbond van Verzekeraars en LTO zijn onder meer de Producentenorganisatie Varkenshouderij en de Dierenbescherming betrokken. Recent is samen met het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur een nieuwe campagne gestart onder de naam ‘Voorkom stalbrand’, gericht op het vergroten van de bewustwording bij veehouders. Daarnaast zijn in verschillende kwaliteitssystemen al bovenwettelijke eisen opgenomen, zoals verplichte elektrakeuringen.

Elke brand één te veel
Volgens de betrokken partijen blijft verdere inzet noodzakelijk. Ondanks de daling in het aantal slachtoffers blijft de impact van stalbranden groot. Zoals Weurding het verwoordt: “Elke stalbrand is er één te veel.”