Nieuws

Vierjarig project moet stikstofaanpak in Foodvalley versnellen

02 apr 2026 om 13:02uur

Met een officiële aftrap in Lunteren is op 20 maart het project ‘Meetnetwerken Foodvalley – Fase II’ van start gegaan. In de komende vier jaar worden op grote schaal emissies gemeten in veestallen, waaronder een vijftien kalverstallen. Tegelijkertijd wordt gewerkt aan een nieuwe manier van vergunningverlening, waarbij boeren via doelsturing zelf bepalen hoe zij hun uitstoot verminderen.

Het project bouwt voort op eerdere metingen uit de eerste fase binnen de regiodeal Foodvalley. In de nieuwe fase worden de metingen flink uitgebreid. Zo komt er een bedrijvenmeetnetwerk met metingen in tachtig veestallen, een omgevingsmeetnetwerk met meer dan zeventig meetpunten in de buitenlucht en een depositiemeetnetwerk met 25 meetpunten in natuurgebieden. Die laatste categorie moet inzicht geven in de neerslag van stikstof en andere emissies. Foodvalley geldt als een belangrijk aandachtsgebied in de landelijke stikstofaanpak, mede door de hoge concentratie veehouderij en nabijgelegen natuurgebieden.

Meer ruimte voor boeren
Een belangrijk onderdeel van het project is het experimenteren met zogeheten doelsturing. Daarbij krijgen boeren niet langer voorgeschreven welke maatregelen zij moeten nemen, maar wordt gestuurd op het eindresultaat: een maximale uitstoot. Deelnemende veehouders krijgen onder meer een dashboard dat inzicht geeft in de luchtkwaliteit in hun stal. Daarmee kunnen zij zelf bepalen welke maatregelen het meest effectief zijn.
Gedeputeerde Harold Zoet van de provincie Gelderland noemt dat een belangrijke verandering. “Wij willen de boer weer laten ondernemen. Met doelsturing bepaalt een boer zelf hoe hij vooraf opgelegde emissiedoelen bereikt. Dat kan bijvoorbeeld via emissiearme stallen, mestbewerking, voermanagement of minder dieren.” De aanpak sluit aan bij de beweging naar vergunningen op basis van doelen in plaats van middelen.”

Brede samenwerking
Het project wordt uitgevoerd door een breed consortium van kennisinstellingen, onderwijsorganisaties en agrarische partijen, waaronder Wageningen Livestock Research, Universiteit Utrecht, RIVM en LTO Noord. De financiering komt van het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur en de provincies Utrecht en Gelderland, in samenwerking met Regio Foodvalley. Met de nieuwe fase hopen de betrokken partijen niet alleen meer inzicht te krijgen in emissies, maar ook een werkbaar model te ontwikkelen voor toekomstbestendige landbouw en vergunningverlening.